چهاردهمین نمایشگاه بین المللی صنعت ساختمان کشور به عنوان بزرگترین رخداد صنعت نمایشگاهی خاورمیانه، انشالله صبح روز یکشنبه 19 مردادماه سال جاری با حضور احتمالی وزرای راه و شهرسازی و تعاون، کار و رفاه اجتماعی، رئیس سازمان توسعه تجارت، دبیرکل اتاق تعاون، مدیر عامل شرکت نمایشگاه های بین المللی، معاونان سازمان های مختلف، مدیران بانک ها و تنی چند از مسئولان لشگری و کشوری در محل دائمی نمایشگاه های بین المللی تهران آغاز به کار خواهد کرد. به منظور کسب اطلاعات بیشتر از نمایشگاه پیش رو، با محمد مهدی مفتح، دبیرکل اتاق تعاون گفتگو کردیم.

پیام ساختمان: به عنوان بالاترین مقام مسئول مجری چهاردهمین نمایشگاه بین المللی صنعت ساختمان در آغاز گفتگو آماری از فضای زیربار نمایشگاه، تعداد غرفه ها و شرکت های ثبت نام شده داخلی و خارجی ارایه فرمایید؟

ما همه آمارها را تهیه کرده بودیم ولی چون متقاضی مشارکت در نمایشگاه زیاد بود، شرکت سهامی نمایشگاه لطف کرد و تعدادی سالن جدید در اختیار ما قرار داد و الان به فضای نمایشگاه اضافه شده است. بر این اساس ما حتی تا همین امروز هم در حال واگذاری غرفه و فضا به متقاضیانی هستیم که در لیست انتظار بودند. لذا آمارهای ما تغییر کرده و هنوز آمارهای جدید را نداریم. در خصوص شرکت های خارجی و داخلی هم عرض کنم که ما امسال بیشترین اولویت را به شرکت های داخلی داده ایم و شاید بیشترین تغییرات، در نمایندگی های شرکت های خارجی است. چون شرکت های داخلی گلایه مند بودند که شما بستر را به کشورهای خارجی اختصاص داده اید.

پیام ساختمان: برنامه ای برای بازدید سفارتخانه های خارجی و هیات های تجاری آنها از نمایشگاه دارید؟

واحد تشریفات اتاق تعاون به روال معمول با سفارتخانه ها مکاتبه و اعلام کرده چنانچه مایل به بازدید از این نمایشگاه هستند هماهنگی کنند تا ما شرایط بازدید را به شکل وی‌آی‌پی فراهم کنیم که طبیعتا بسته به سطح بازدیدکنندگان سفارتخانه، وی آی پی تعریفی جداگانه خواهد داشت. به این منظور تسهیلات و خط ویژه ای برای بازدید این افراد داریم تا راحت تر بتوانند بازدید کنند. طبیعتا اگر سفارتخانه ها متقاضی باشند به ما اعلام می کنند. دبیرخانه ما پیگیر این کار است ولی برای اعلام نتایج آن هنوز زود است چون اکثر سفارتخانه ها روزهای آخر اعلام آمادگی می کنند.

پیام ساختمان: برنامه ای برای تهیه آمار از بازدیدکنندگان دارید تا در سال های آتی بر اساس آن برنامه ریزی شود؟

چنین کاری حتما ضرورت دارد ولی مقدور نیست و در دنیا هم مرسوم نیست که از همه بازدیدکنندگان کار آماری انجام شود. کاری که در دنیا انجام می شود (و ما هم باید انجام دهیم که البته امسال مقدور نیست ولی سال بعد حتما خواهیم داشت) این است که نمایشگاه را فقط یک رویداد تنها نبینیم. همیشه در کنار هر نمایشگاهی کارگاه های آموزشی و سمینارهای تخصصی وجود دارد که وجود آنها دو حسن دارد: هم کسانی را که علاقه مند به آن موضوعات آموزشی و کارگاه ها هستند به نمایشگاه جذب و جلب می کند و هم بازدیدکنندگان معمولی نمایشگاه را که از وجود آن کارگاه ها و سیمنارها از قبل مطلع نیستند جلب می کند. این برنامه های جانبی نمایشگاه یا هزینه ندارد و یا با هزینه مختصری برگزار می شوند. بعد در بین این افرادی که در اتفاقات حاشیه ای نمایشگاه شرکت دارند می توان کارهای آماری کرد و اطلاعات را گردآوری کرد. اصل این است که نمایشگاه نباید یک اتفاق تنها باشد. حیف است که این همه آدم جمع شوند و تنها چند کاتولوگ به آنها داده شود؛ چون کارهای بسیار بیشتری برای به‌روز کردن دانش بازدیدکنندگان و غرفه‌داران می شود انجام داد. در کنار هر نمایشگاهی در خارج از کشور سلسله اتفاقاتی می افتد که اگر اغراق تلقی نشود نسبت آنها با خود نمایشگاه نصف نصف است. یعنی نصف کسانی که به نمایشگاه می آیند برای آن اتفاقات می آیند و در کنار آن نمایشگاه را هم می بینند.

پیام ساختمان: نظرتان در مورد بزرگی بیش از حد نمایشگاه و مشکلاتی که ایجاد می کند چیست؟ با تجزیه آن به نمایشگاه‌های تخصصی‌تر موافقید؟

تجزیه نمایشگاه به نظر من منطقی نیست. اگر هدف این است که گروه های تخصصی نمایشگاه مستقل داشته باشند که الان اکثرا نمایشگاه تخصصی دارند. گفته شده که بخش ساختمان و مسکن حدود 350 شغل مرتبط را درگیر می کند و طبیعتا طیف وسیعی از صنایع درگیر تامین مواد اولیه ساختمان هستند. پس افراد شاغل در این حرفه ها هم طبیعتا می خواهند در نمایشگاه حضور داشته باشند. پس قابل پیش بینی است که این نمایشگاه بزرگترین نمایشگاه تخصصی کشور باشد. چون ساختمان خودش فی نفسه محل تلاقی صدها صنعت است. یعنی نمایشگاه پکیجی از همه مشاغل و حرف است. بر این اساس به نظر من نه صلاح است که نمایشگاه صنعت ساختمان کوچک شود و نه منطقی است. البته این نمایشگاه در سطح کشور ما بزرگ است ولی در سطح منطقه نمایشگاهی متوسط است. در سطح استانداردهای جهانی که اصلا نمایشگاه بزرگی هم محسوب نمی شود. در ابعاد شهر تهران بزرگ است و مثلا اتوبان ها و خیابان ها ترافیک می شود که به علت عدم جانمایی نادرست نمایشگاه است. انشالله محل دائمی نمایشگاه ها به پرند منتقل و این مشکل هم برطرف می شود.

پیام ساختمان: نظر شما درباره تاسیس نمایشگاهی دائمی برای فروش مصالح نظیر نمایشگاه دائمی گوانجوی چین چیست؟

من در مفید بودن چنین کاری شک دارم. این که بازار یا بازارچه ای ایجاد کنیم تا فقط خریداران مصالح به آنجا مراجعه کنند نفی خیلی از تقسیم بندهای خدمات شهری است. من نشنیده ام که در دنیا نمایشگاهی با این تعریف وجود داشته باشد. چنین کاری، طراحی بسیار بزرگی می‌طلبد در خارج از شهر که رضایت و استقرار مصالح فروشان و بعد رفتن و برگشتن خریداران به چنین جایی خودش کلی داستان دارد. به نظرم چنین چیزی بر مبنای دیدگاه سنتی به ساخت و ساز است که هر کسی می تواند ساخت و ساز کند و لذا مصالحش را هم خودش انتخاب می کند. در صورتی که باید ساخت و ساز توسط متخصصانی باشد که نیاز به بازار رفتن ندارند و با کاتولگ کار می کنند.

پیام ساختمان: در نمایشگاه فناوری های نوینی هم عرضه می شود؟

یکی از محورهای نمایشگاه سال آینده که خیلی روی آن کار خواهیم کرد ساختمان های هوشمند است که یکی از ضرورت های کشور هم از نظر مصرف انرژی و هم از نظر امنیت است. یکی دیگر از محاسن اجرای طرح ساختمان های هوشمند این است که به طور متوسط کمتر از دو درصد به هزینه های تمام شده ساختمان اضافه می کند که تقریبا صفر است؛ چون در چانه زنی های خرید و فروش، این دو درصد پوشش داده می شود. هر چه هم ساختمان بزرگتر باشد هزینه هوشمندسازی ساختمان پایین تر می آید. از این نظر ما داریم غفلت بزرگی در کشور می کنیم. ما الان داریم به طور جدی روی این طرح کار انجام می دهیم و در سال آینده از خطوط اصلی نمایشگاه است.

پیام ساختمان: امسال برای اولین بار وزارت راه و شهرسازی در قالب شرکت مادرتخصصی شهرهای جدید در نمایشگاه صنعت ساختمان حضور دارد و به نوعی اولین مشارکت این وزارت در این نمایشگاه است. نظرتان درباره این تغییر رویکرد وزارت راه و شهرسازی چیست؟

چون وظیفه اصلی نمایشگاه ایجاد ارتباط بین تولیدکننده و مصرف کننده است من حضور وزارت راه و شهرسازی و شرکت مادرتخصصی شهرهای جدید را هم در همین راستا می بینم و به نظرم خیلی خوب است. به نظر من حتی کسانی که خریدار محصولات هستند هم باید به نمایشگاه بیایند و غرفه بگیرند و فعالیت کنند؛ چون در عین این که خریدار مواد اولیه در نمایشگاه هستند ولی عرضه کننده کالای تکمیل شده دیگری هستند که در این نمایشگاه «ساختمان» است. یعنی هر چه که تولید شود تولیدکننده دیگری خریدار آن است. پس ما اصلا تشویق می کنیم تا این ارتباطات و حلقه های همکاری در نمایشگاه شکل بگیرد.

در همین راستا ما تلاش می‌کنیم تا در نمایشگاه های سال های بعد «اتاق های مذاکره» را تاسیس کنیم و حتی به معاملاتی که در اتاق های مذاکره داخل نمایشگاه شکل می گیرد، وام هایی به خریدار و فروشنده پرداخت شود. یعنی ما باید تسهیلات ایجاد کنیم چون وظیفه اصلی نمایشگاه ایجاد ارتباط بین تولیدکننده و مصرف کننده است. حتی باید برای فروشندگان و خریداران خارجی تسهیلات ارزی قائل بشویم. این کار جزو برنامه های ماست که البته در همه جای دنیا مرسوم است و ابتکار ما نیست؛ ما می خواهیم کاری را که سالیان سال در سایر کشورهای پیشرفته انجام می شود به داخل کشور بیاوریم. چون نمایشگاه نباید فقط مکانی برای تبادل آخرین اطلاعات و فناوری ها باشد، اگر چه آن کارها هم لازم و خوب است ولی باید در نمایشگاه بازدیدکنندگان و غرفه داران بتوانند معاملات تجاری انجام دهند. ما تجربه این کار را داریم و نمونه این کار را در نمایشگاه فرش در وزارت بازرگانی راه انداخته ایم که خیلی موفق بود.

پیام ساختمان: با توجه به حضور وزارت راه و شهرسازی در نمایشگاه امسال، افتتاحیه به چه شکل خواهد بود؟

نزدیک‌ترین وزارتخانه به این نمایشگاه وزارت راه و شهرسازی است. تلاش ما این است که در مراسم افتتاحیه امسال از حضور آقای دکتر آخوندی بهره مند شویم که این اولویت اول ماست. طبیعتا در کنار ایشان سایرین را هم دعوت می کنیم.

پیام ساختمان: لابد شما هم در مراسم افتتاحیه نمایشگاه شهرهای جدید حضور دارید.

برای این دعوت ها هنوز زود است چون فرصت هست. به طور معمول هماهنگی این امور 24 ساعت قبل انجام می شود. در کل من استقبال می کنم از حضور در کنار این دوستان و کار خوبی است و بهتر است انجام شود. به طور روال معمول ما کمیته مراسم داریم که در حال برنامه ریزی برای مراسم افتتاحیه و اختتامیه است.

پیام ساختمان: برای رسانه ها و انعکاس اخبار نمایشگاه برنامه ای ندارید؟

ما برای رسانه ها جایگاهی قرار داده ایم و با خبرنگاران همکاری می کنیم تا کارهایشان را انجام دهند ولی کار خاصی نمی کنیم چون خلا یا نیاز ویژه ای را حس نکرده ایم. البته نشست خبری یک هفته قبل از نمایشگاه برگزار می کنیم که جزو کارهای روتین ماست.